Qorti teħles mara li tbati mil-lupus minn tmien akkużi ta’ frodi f’każ ta’ benefiċċji tad-diżabilità
Mara ta’ 59 sena ġiet meħlusa minn kull akkuża relatata mar-riċeviment ta’ €20,895 f’benefiċċji tad-diżabilità permezz ta’ dokumenti foloz, wara li l-qorti sabet li hija tassew tbati mill-kundizzjoni medika meħtieġa u li ma kinitx konxja mill-qerq imwettaq mis-sors li pprovda l-karti.
minn Ilenia Debono
F’sentenza mogħtija nhar il-Ġimgħa, il-Maġistrat Leonard Caruana ħeles lil Monica Borg minn tmien akkużi kriminali marbuta mar-riċeviment tagħha tal-benefiċċju Severe Disability Assistance (SDA), wara prosekuzzjoni mill-pulizija li nibtet minn investigazzjoni tad-Dipartiment tas-Sigurtà Soċjali. Il-każ oriġina minn inkjesta f’Ottubru 2020 dwar numru ta’ applikazzjonijiet għall-SDA li nstabu li kienu simili ħafna fil-kontenut u l-format.
Borg kienet qed tiffaċċja akkużi ta’ falsifikazzjoni ta’ dokumenti, użu ta’ dokumenti foloz, dikjarazzjoni falza lil awtorità pubblika, u frodi għad-detriment tal-gvern, skont diversi dispożizzjonijiet tal-Kodiċi Kriminali.
Il-prosekuzzjoni sostniet li Borg kienet taf li kienet qed tiddependi fuq ċertifikati mediċi ffalsifikati biex tikseb il-benefiċċju, li jħallas €405 kull erba’ ġimgħat. B’kollox, hija rċeviet €20,895.15 qabel ma l-każ ġie identifikat u investigat.
It-triq lejn Grixti
L-investigazzjoni sabet li l-applikazzjoni ta’ Borg għall-benefiċċju SDA ġiet sottomessa online fit-22 ta’ April 2020. Borg u żewġha Carmel xehdu li kienu fittxew l-għajnuna madwar l-2019/2020 għax żewġha kien irtira iżda kien qed jiffaċċja dewmien biex jirċievi l-pensjoni tiegħu, u kellhom bżonn għajnuna finanzjarja biex ikopru l-ispiża għolja tad-dieta bla glutina (ċeljaka) tagħha.
Huma ġew indirizzati lejn raġel fil-Każin Laburista tal-Fgura, li tahom envelopp għal raġel jismu Neville f’Paola. Neville, min-naħa tiegħu, tahom envelopp issiġillat u ordnalhom imorru għand Silvio Grixti fl-ispiżerija tiegħu f’Żejtun. Borg xehdet li qatt ma kienet iltaqgħet jew semgħet b’Grixti qabel din l-okkażjoni.
Borg qalet li wara li Grixti ra r-riżultati tad-demm tagħha, inizjalment qalilha li ma setax jgħinha, u hija ħallsitu madwar €20. Madankollu, hekk kif hi u żewġha kienu se jitilqu, Grixti waqqafhom, ikkonferma l-mediċina tagħha, u mbagħad qalilha li kienet marida bil-lupus u li kienet intitolata għal għajnuna soċjali.
Borg sostniet li peress li kien tabib, hija ma setgħetx tikkontradixxih. Grixti mbagħad imla hu stess il-formola tal-applikazzjoni u bagħatha bl-email minħabba r-restrizzjonijiet tal-pandemija tal-COVID-19.
Meta ġiet imsejħa tidher quddiem il-Bord tal-SDA f’Santa Venera, Borg reġgħet ikkuntattjat lil Grixti, li taha envelopp issiġillat b’ċertifikat biex tippreżentah lill-Bord. Hija insistiet li hu qatt ma talab flus jew favuri politiċi.
Dokumenti foloz kontra marda vera
L-applikazzjoni kienet tinkludi ċertifikat allegatament iffirmat minn Silvio Grixti u ieħor allegatament maħruġ minn Emanuel Farrugia.
Farrugia xehed li hu ma ħariġx id-dokument, u nnota li l-firma kienet tidher bħala fotokopja, filwaqt li kkonferma li qatt ma eżamina lil Monica Borg. L-investigazzjonijiet tal-pulizija kkonfermaw li d-dokumenti mehmuża, inklużi dawk relatati ma’ Transport Malta, ma kinux awtentiċi.
Minkejja d-dokumenti ffalsifikati, il-qorti sabet li l-fatt essenzjali tal-applikazzjoni kien veru. Borg ilha tbati minn sintomi bħal uġigħ ta’ ras, uġigħ fil-ġisem u fil-ġogi sa minn tfulitha, u żewġha xehed li kienet turi “butterfly rash”, karatteristiku tal-lupus.
L-espert mediku maħtur mill-qorti, Mario Scerri, eżamina lil Borg u kkonferma permezz tal-fajl oriġinali tagħha f’Mater Dei li kienet taħt il-kura tal-konsulent reumatologu Bernard Coleiro u li kienet qed tieħu mediċina speċifika għal Systemic Lupus Erythematosus (SLE). Coleiro kkonferma wkoll li Borg kienet pazjenta outpatient għal SLE mill-inqas sa mill-2018.
L-eżonero
Il-Maġistrat Caruana ddeċieda li l-prosekuzzjoni naqset milli tipprova diversi elementi legali meħtieġa għal kundanna.
Fir-rigward tal-akkużi dwar il-falsifikazzjoni u l-użu ta’ dokumenti foloz, il-qorti rrikonoxxiet li ċ-ċertifikat mediku sottomess b’appoġġ għall-applikazzjoni kien falz.
Madankollu, sabet li l-prosekuzzjoni naqset milli tipprova li Borg kienet l-awtriċi tal-falsifikazzjoni jew li kellha xi rwol fil-ħolqien tagħha.
Il-qorti ħadet nota wkoll tal-konklużjoni tal-esperta fil-kitba bl-idejn Alberta Borg, li xehdet li l-firma fuq il-formola tal-applikazzjoni għall-SDA ma kinitx ta’ Monica Borg. Dwar l-użu tad-dokumenti, il-qorti aċċettat ix-xhieda ta’ Borg li hija ma kinitx taf li ċ-ċertifikat mogħti lilha minn Silvio Grixti ma kienx ġenwin.
Dwar l-akkuża ta’ dikjarazzjoni falza lil awtorità pubblika, il-qorti nnutat li r-reat jeħtieġ prova ta’ intenzjoni speċifika li tqarraq.
Għalkemm iċ-ċertifikat kien formalment falz, il-qorti sabet li l-informazzjoni ewlenija li kien fih, jiġifieri li Borg tbati minn lupus sistemiku, ġiet ippruvata bħala fattwalment korretta permezz ta’ evidenza medika speċjalistika.
F’dawn iċ-ċirkostanzi, il-qorti ddeċidiet li Borg ma kinitx issottomettiet dokument li kien fih informazzjoni jew dikjarazzjonijiet foloz.
Fir-rigward tal-akkużi ta’ frodi, il-Maġistrat Caruana ddeċieda li kien jonqos l-element formali tar-reat.
Huwa osserva li l-frodi teħtieġ prova ta’ qerq jew l-eżistenza ta’ apparat estern, jew mise-en-scène, maħsub biex iqarraq lil persuna ta’ prudenza ordinarja.
Peress li Borg tassew tbati mill-kundizzjoni medika, kienet diġà taħt kura speċjalistika, u xehdet li ma kinitx taf bil-benefiċċju SDA sakemm ġiet infurmata li kienet intitolata għalih minn Grixti, il-prosekuzzjoni naqset milli tistabbilixxi li hija kienet ħolqot xenarju frodulenti biex tibbenefika b’mod inġust.
Il-qorti għalhekk sabet lil Monica Borg mhux ħatja tat-tmien akkużi kollha.
L-avukat Jason Azzopardi deher għal Borg.
L-Ispetturi Wayne Rodney Borg u Andy Rotin mexxew il-prosekuzzjoni.
