Il-Qorti tal-Appell qalbet dikjarazzjoni ta’ qorti inferjuri li l-HSBC Bank Malta aġixxa b’mala fede meta naqas milli jżomm ċekkijiet oriġinali marbuta ma’ allegata frodi li ilha għaddejja, u ddeċidiet li t-talba għad-danni miġjuba kontra l-bank kienet diġà preskritta.
Id-deċiżjoni ġiet mibdula nhar it-Tlieta mill-Prim Imħallef Mark Chetcuti flimkien ma’ l-Imħallfin Robert G. Mangion u Grazio Mercieca.
Il-każ ġie mressaq minn Mario Fenech, azzjonist u impjegat ta’ Percius Car Hire Ltd, li kien iżomm kontijiet bankarji ma’ HSBC għal snin twal. Fenech allega li mijiet ta’ ċekkijiet maħruġa fuq il-kont personali tiegħu ġew frodati bejn l-2004 u l-2009 minn martu, minn liema kien qed jagħddi minn separazzjoni.
L-alterazzjonijiet kienu jinkludu bidliet fl-ismijiet tal-benefiċjarji, xi drabi sostitwiti b’“pay cash,” u żieda fl-ammonti tal- ċekkijiet.
Fenech infurma lill-bank dwar il-frodi suspettata tard fl-2010, u talab li HSBC iżomm iċ- ċekkijiet oriġinali għal investigazzjonijiet tal-pulizija u proċeduri potenzjali fil-qorti.
Il-bank, madankollu, ma żammx l-oriġinali lil hinn mill-perjodu standard tiegħu ta 'żamma ta' sena. Dan, sostna Fenech, ixekkel il-kapaċità tal-esperti tal-kitba li jagħmlu analiżi forensika fil-kawża kriminali kontra martu.
Fl-2025, il-Qorti Ċivili, First Hall, sabet li l-bank kien ħadem bi ħsieb ħażin. Madankollu, sabet ukoll li l-azzjoni ta’ Fenech biex jirċievi ħlas kienet skaduta taħt l-Artikolu 2156(f) tal-Kodiċi Ċivili, peress li għexieren ta’ snin kienu għaddew bejn it-talba formali tiegħu u l-għoti tal-każ fl-2020.
Iż-żewġ partijiet appellaw. Fenech argumenta kontra d-deċiżjoni dwar l-iskadenza, u qal li l-perjodu preskriptiv għandu jibda biss meta jkun infurmat dwar il-ħsara sħiħa. Il-bank, min-naħa tiegħu, qal li ma kienx ħadem bi ħsieb ħażin.
Il-Qorti tal-Appell ċaħdet l-argumenti tal-attur, u saħqet li l-preskrizzjoni tibda meta l-azzjoni tista’ tiġi eżerċitata l-ewwel, mhux meta tiġi kkonfermata l-firxa tal-ħsara.
Innota li Fenech kien jaf sal-aħħar tal-2011 li l-bank ma baqax iżomm iċ-ċekkijiet oriġinali. Il-qorti ddeċidiet ukoll li l-Artikolu 1124F tal-Kodiċi Ċivili, li jirregola l-obbligi fiduċjarji, ma setax jiġi applikat retrospettivament għall-avvenimenti ta’ qabel il-promulgazzjoni tiegħu.
Il-qorti aċċettat l-allegazzjoni tal-bank li l-azzjoni kienet unitarja. Hija ddikjarat li ladarba nstab li t-talba għad-danni kienet preskritta, it-talba ta' akkumpanjament għal dikjarazzjoni ta' mġiba ħażina ma setgħetx tkun waħedha.
Għalhekk is-sejba preċedenti ta' mala fide ġiet imħassra.
Il-Qorti tal-Appell konsegwentement ċaħdet l-appell ta’ Fenech, laqgħet l-appell inċidentali tal-HSBC, u ordnat lil Fenech ibati l-ispejjeż taż-żewġ istanzi.
