Il-konsulent fil-governanza David Spiteri Gingell ikkritika r-retorika tal-Partit Nazzjonalista dwar il-ħaddiema barranin, u akkuża lill-partit li qed imexxi narrattiva “velenuża u xenofobika” li qed tqarraq bil-pubbliku dwar ir-realtajiet demografiċi u ekonomiċi ta’ Malta.
F'post twil fuq LinkedIn Spiteri Gingell sostna li r-referenzi ripetuti tal-partit għal “barranin” huma mmirati direttament lejn ħaddiema minn Pajjiżi Terzi (TCNs), aktar milli lejn ċittadini tal-UE.
Huwa qal li l-kriżi demografika li qed taffaċċja Malta ilha evidenti “għal għexieren ta’ snin”, u fakkar fir-riformi tal-pensjonijiet li kien ippreseda bejn l-2004 u l-2012 u x-xogħol li wettaq wara taħt amministrazzjoni Laburista. Id-dejta, insista, turi li l-popolazzjoni ta’ Malta qed tixjieħ u tonqos, b’pajjiż dejjem aktar jiddependi fuq ħaddiema barranin biex iżomm setturi ewlenin fis-seħħ.
Spiteri Gingell qal li Malta trid “tlaqqa’ magħha” lill-ħaddiema minn Pajjiżi Terzi aktar milli sempliċement “tittollerahom”, kif jagħmlu pajjiżi żviluppati oħra biex jimlew nuqqas ta’ ħaddiema u jsaħħu l-ekonomija tagħhom. Il-progress soċjali u ekonomiku ta’ Malta stess, sostna, wassal għal mobilità soċjali mifruxa, biż-żgħażagħ Maltin ikollhom aktar kwalifiki terzjarji u jmorru lejn karrieri professjonali.
“Dak is-suċċess għandu konsegwenzi,” kiteb, u qal li rwoli bħall-ħaddiema tal-indafa, carers, ħaddiema tal-lukandi, orderlies u sewwieqa qed jimtlew dejjem aktar minn ħaddiema barranin għax “ix-xogħol li kienu jagħmlu l-Maltin darba mhumiex ix-xogħol li se jagħmlu wliedhom”.
Huwa wissa li tentattivi biex jitnaqqsu l-ħaddiema minn Pajjiżi Terzi mhux se jwasslu biex il-Maltin jerġgħu lura għal dawn ir-rwoli, iżda minflok se jikkawżaw li setturi essenzjali bħat-turiżmu, is-servizzi tal-kura, it-trasport u l-ospitalità “jieqfu” u eventwalment “jisfaw miksura”.
Spiteri Gingell ċaħad ukoll l-idea li l-awtomazzjoni jew l-IA jistgħu jissostitwixxu dawn il-ħaddiema dalwaqt, jinnota li minkejja li dawn it-teknoloġiji jeżistu barra, Malta la adottathom u lanqas bdiet tipprovahom.
“Il-ħaddiema minn Pajjiżi Terzi jżommu lil Malta taħdem,” kiteb. “U l-PN jaf dan. Iżda xorta jkompli jsaħħaħ ir-rabja u l-biża’, għax jaħseb li dan se jġibilu voti.”
Huwa appella lill-PN biex “jieqaf jippompja mibegħda fid-demm tan-nazzjon”, u sejjaħ l-approċċ attwali tiegħu “irresponsabbli”, “diżonest” u “perikoluż”.
