Il-Gvern Estonjan talab uffiċjalment konsultazzjonijiet taħt l-Artiklu 4 tat-Trattat ta’ Atlantiku tat-Tramuntana wara li tliet ajruplani tal-ġlied Russi MiG-31 daħlu fl-ispazju tal-ajru tagħha nhar il-Ġimgħa filgħodu, f’dak li l-awtoritajiet f’Tallinn iddeskrivew bħala ksur “bla preċedent”.
Il-Prim Ministru Kristen Michal ikkonferma fuq il-midja soċjali li l-ajruplani Russi ġew interċettati minn F-35 Taljani li bħalissa huma mqiegħda fil-Baltiku bħala parti mill-missjoni ta’ Air Policing tan-NATO. “Tali ksur huwa kompletament inaċċettabbli,” qal Michal, waqt li sostna li l-inċident jikkostitwixxi sfida diretta għas-sigurtà u l-integrità territorjali ta’ pajjiżu.
Skont id-dettalji pprovduti mill-awtoritajiet Estonjani, il-ġellieda Russi daħlu fl-ispazju ajru Estonjan mill-Baħar tal-Finlandja u baqgħu hemm għal madwar 12-il minuta. L-ajruplani kienu mingħajr pjan ta’ titjira, bil-transponders mitfija u ma wettqu l-ebda kuntatt mar-radju mal-kontroll tat-traffiku tal-ajru.
Il-Ministru tal-Affarijiet Barranin Margus Tsahkna ddeskriva l-mossa bħala “sfida bla preċedentament sfacciata,” u fakkar li dan huwa l-ħames każ ta’ ksur simili fl-ispazju ajru Estonjan biss din is-sena. L-ambaxxatur Russu f’Tallinn ġie msejjaħ u ntbagħtetlu nota ta’ protesta, filwaqt li l-awtoritajiet Russi sal-preżent ma kkummentawx dwar l-inċident.
Minn naħa tagħha, kelliem għall-NATO, Allison Hart, ikkonfermat li l-Kunsill tal-Atlantiku tat-Tramuntana ser jiltaqa’ fil-bidu tal-ġimgħa d-dieħla biex jiddiskuti l-każ. Hi kkaratterizzat l-azzjoni Russa bħala “imġiba sfaċċata u perikoluża”.
Il-Kap tal-Politika Barranija tal-UE, Kaja Kallas, sejħet lill-inċident “provokazzjoni estremament perikoluża,” filwaqt li l-President tal-Kummissjoni Ewropea Ursula von der Leyen affermat li l-Ewropa “qiegħda mal-Estonja” u appellat lill-Istati Membri biex japprovaw il-19-il pakkett ta’ sanzjonijiet kontra Moska.
Segretarju Ġenerali tan-NATO, Mark Rutte, tenna li l-alleanza hija determinata ssaħħaħ id-difiża fuq il-fruntiera tal-Lvant, u sostna li hu “essenzjali li jiġu kkontrobattuti atti ta’ aggressjoni u li jiġi difiż kull membru tal-Alleanza.”
L-Artiklu 4 tat-Trattat tan-NATO jagħti d-dritt lill-Istati Membri jitolbu konsultazzjonijiet meta jqisu li s-sigurtà jew l-integrità territorjali tagħhom huma mhedda. Dan hu distint mill-Artiklu 5, li jimplika obbligu ta’ difiża kollettiva f’każ ta’ attakk armata fuq membru tal-alleanza.
.png)
