Repubblika esprimiet it-tħassib serju tagħha dwar kif il-bidliet riċenti fil-liġi jaffettwaw il-qafas ta’ Malta għall-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni ta’ reati finanzjarji bħat-tixħim u l-evażjoni tat-taxxa.
Fi stqarrija maħruġa nhar il-Ġimgħa, l-NGO esprimiet il-ħtieġa għal riformi li jsaħħu, aktar milli jdgħajfu, s-saltna tad-dritt.
Repubblika fakkret kif f’dawn l-aħħar snin Malta rat tnaqqis fl-effettività tal-miżuri temporanji tal-iffriżar tal-assi, flimkien mat-tneħħija tal-abbiltà taċ-ċittadini li jitolbu inkjesti maġisterjali.
Riċentement, permezz ta’ liġi magħrufa bħala l-Abbozz 142, il-gvern introduċa sistema ġdida li se tippermetti li l-proċedimenti kriminali jiġu tterminati mingħajr deċiżjoni ġudizzjarja.
F’Awwissu li għadda, il-gvern introduċa mekkaniżmu legali li jippermetti mekkaniżmi ta’ ftehim barra l-qorti, li jippermettu lill-partijiet akkużati jeħilsu mir-responsabbiltà kriminali għall-evażjoni tat-taxxa permezz ta’ ftehim finanzjarju mal-awtoritajiet.
“Għalkemm l-irkupru ta’ taxxi mhux imħallsa huwa oġġettiv leġittimu, dan ma jistax isir għad-detriment tar-responsabbiltà kriminali,” qalet Repubblika.
Repubblika qalet li dawn il-mekkaniżmi jqajmu tħassib serju dwar l-ugwaljanza quddiem il-liġi, peress li jaffettwaw kull stadju tal-infurzar tal-liġi, minn kif jinbdew l-investigazzjonijiet, sa kif tinġabar u tiġi protetta l-evidenza, u kif eventwalment jiġu konklużi.
Fil-prattika, l-NGO spjegat li dawn il-bidliet jirriżultaw f’reati faċli biex jiġu ppruvati li jkomplu jiġu pproċessati mill-qrati, filwaqt li l-aktar reati sofistikati, partikolarment dawk li jinvolvu reati finanzjarji bħat-tixħim, jiġu solvuti permezz ta’ “ftehimiet” magħmula wara bibien magħluqa.
Repubblika esprimiet ukoll it-tħassib tagħha dwar l-impatt li żviluppi bħal dawn għandhom fuq l-istituzzjonijiet responsabbli għall-infurzar tal-liġi.
“L-investigaturi u l-prosekuturi li jaħdmu fuq każijiet kumplessi ta’ reati finanzjarji diġà joperaw taħt kundizzjonijiet diffiċli,” qalu, filwaqt li nnutaw sfidi strutturali konsiderevoli flimkien ma’ riżorsi limitati.
“Meta każijiet li ilhom jinbnew matul is-snin jingħalqu permezz ta’ ftehim amministrattiv aktar milli sentenza tal-qorti, dan jipperikola l-moral tal-istituzzjonijiet u jdgħajjef il-kapaċità fit-tul tal-istat li jindirizza dawn ir-reati b’mod effettiv,” spjegaw.
Huma talbu għal reviżjoni komprensiva tal-Abbozz ta' Liġi 142 għall-impatt negattiv tiegħu fuq il-politiki kontra l-korruzzjoni u l-ħasil tal-flus, li Repubblika ddeskriviet bħala tbegħid sinifikanti mill-prinċipji fundamentali tal-ġustizzja.
Repubblika esprimiet aktar tħassib dwar il-mod kif dawn ir-riformi ġew adottati bil-għaġla mill-parlament, mingħajr konsultazzjoni jew dibattitu pubbliku serju.
L-NGO talbet għar-restawr ta' għodod investigattivi effettivi, inklużi miżuri biex jipproteġu d-dħul monetarju minn kriminalità finanzjarja flimkien mal-abbiltà li jinbdew investigazzjonijiet fl-interess pubbliku.
Barra minn hekk, Repubblika tat prijorità lill-ħtieġa għal konsultazzjoni pubblika strutturata, li tinvolvi s-soċjetà ċivili, professjonisti legali, investigaturi, prosekuturi u akkademiċi.
"Il-qafas kontra l-korruzzjoni f'Malta għandu jiġi evalwat mhux biss minn kemm jirnexxilu jiġbor flus," qalet Repubblika, "iżda wkoll minn kemm jiggarantixxi r-responsabbiltà, jiżgura l-ugwaljanza quddiem il-liġi u jżomm il-fiduċja pubblika fl-amministrazzjoni tal-ġustizzja."
.png)
