Il-Parlament Libjan ibbażat fil-Lvant tal-pajjiż approva ftehim kontroversjali mat-Turkija dwar id-delimitazzjoni taż-żoni marittimi fil-Lvant tal-Mediterran, minkejja l-oġġezzjonijiet tal-Greċja, Ċipru u l-Eġittu.
Id-deċiżjoni ttieħdet it-Tlieta mill-Kamra tar-Rappreżentanti Libjana, ibbażata f’Bengażi, li vvutat favur memorandum ta’ ftehim iffirmat fl-2019 bejn it-Turkija u l-Gvern ta’ Ftehim Nazzjonali Libjan, li dak iż-żmien kien rikonoxxut min-Nazzjonijiet Magħquda u bbażat fi Tripli.
Il-ftehim jistabbilixxi ż-żoni ta’ ġurisdizzjoni marittima bejn iż-żewġ pajjiżi, f’reġjun fejn l-iskoperta ta’ riżervi importanti ta’ gass naturali żiedet it-tilwim dwar id-drittijiet fuq żoni tal-baħar.
Il-Greċja, Ċipru u l-Eġittu ilhom jopponu dan il-ftehim, minħabba li jqisu li jikser id-drittijiet marittimi tagħhom.
Il-Greċja tiddikjara l-ftehim illegali
Il-Ministeru għall-Affarijiet Barranin Grieg ikkundanna l-vot tal-Parlament Libjan u ddeskriva l-ftehim bħala illegali, null u bla effett.
Skont il-Greċja, il-ftehim imur kontra l-liġi internazzjonali tal-baħar u jikser id-drittijiet sovrani ta’ pajjiżi oħra fir-reġjun.
Il-Gvern Grieg appella lill-awtoritajiet Libjani biex ma jiħdux passi li jmorru kontra l-liġi internazzjonali jew li jistgħu jheddu l-istabbiltà fil-Lvant tal-Mediterran.
Il-Greċja sostniet ukoll li l-ftehim jinjora d-drittijiet tal-gżejjer Griegi li jinsabu bejn il-kosta Torka u dik Libjana.
Ċipru kkundanna wkoll id-deċiżjoni, filwaqt li l-President tal-Kunsill Ewropew António Costa u l-President tal-Kummissjoni Ewropea Ursula von der Leyen esprimew solidarjetà mal-Greċja u Ċipru fi stqarrija konġunta.
Huma sostnew li l-memorandum bejn il-Libja u t-Turkija jikser id-drittijiet sovrani ta’ pajjiżi terzi, mhuwiex konformi mal-liġi tal-baħar u għandu jitqies null u bla effett.
Min-naħa tiegħu, il-Ministru għall-Affarijiet Barranin Eġizzjan Badr Abdelatty qal li ddiskuta s-sitwazzjoni fil-Libja u fil-Lvant tal-Mediterran waqt telefonata mal-kontroparti Grieg tiegħu.
Bidla fir-relazzjonijiet bejn it-Turkija u l-Lvant tal-Libja
L-approvazzjoni tal-ftehim tirrappreżenta żvilupp sinifikanti fir-relazzjonijiet bejn it-Turkija u l-amministrazzjoni Libjana tal-Lvant, immexxija mill-Ġeneral Khalifa Haftar.
Fl-2019, it-Turkija kienet tat appoġġ militari lill-gvern ibbażat fi Tripli biex jirreżisti l-forzi ta’ Haftar, li dak iż-żmien kienu qed jippruvaw jieħdu l-kontroll tal-kapitali.
Madankollu, fis-snin ta’ wara, ir-relazzjonijiet bejn it-Turkija u l-amministrazzjoni tal-Lvant tal-Libja bdew jitjiebu.
Saddam Haftar, iben Khalifa Haftar, qal li l-approvazzjoni parlamentari turi rieda li jingħelbu d-differenzi tal-passat.
Huwa ddeskriva l-ftehim bħala mezz biex jiġu protetti l-interessi ekonomiċi tal-Libja fil-Mediterran u rrikonoxxa lit-Turkija bħala qawwa reġjonali importanti.
Il-Gvern ta’ Tripli jilqa’ d-deċiżjoni
Il-Ministeru għall-Affarijiet Barranin tal-gvern ibbażat fi Tripli, immexxi minn Abdul Hamid al-Dbeibah, laqa’ l-vot bħala żvilupp pożittiv fir-relazzjonijiet mat-Turkija.
Il-Ministeru qal li l-kooperazzjoni bejn iż-żewġ pajjiżi se tkompli skont ir-regoli u l-prinċipji rilevanti tal-liġi internazzjonali.
Fl-istess jum, Dbeibah kellu wkoll laqgħa fi Tripli mal-kap tas-servizz tal-intelligence Tork, Ibrahim Kalin.
Skont stqarrija tal-Gvern Libjan, il-laqgħa ffukat fuq kwistjonijiet ta’ sigurtà, l-iżviluppi reġjonali u l-migrazzjoni.
L-approvazzjoni tal-ftehim mill-Parlament tal-Lvant tal-Libja għalhekk seħħet f’kuntest ta’ relazzjonijiet aktar mill-qrib mat-Turkija, iżda fl-istess waqt reġgħet qajmet it-tilwima diplomatika dwar il-fruntieri marittimi fil-Mediterran.
