Aġġornat fit-23 ta’ Lulju fis-2:45pm bi stqarrija mill-avukat tal-omm
Ftit sigħat biss qabel ma Lorraine Bonavia u binha Khyl Agius Bonavia għebu, professjonista fil-ħarsien tat-tfal kienet qed tagħti xhieda dettaljata fil-Qorti dwar tħassib serju marbut mal-benesseri tat-tifel.
Ix-xhieda ngħatat fil-11 ta’ Ġunju 2026 minn Lara Borg, social worker mad-Direttorat għall-Ħarsien tat-Tfal. Hija tkellmet dwar rapporti li waslu mill-iskola tat-tifel, allegazzjonijiet li kien ġie mbuttat, msawwat u tħalla bi tbenġil, kif ukoll dwar tentattivi biex id-Direttorat jiltaqa’ ma’ ommu.
Dawn kienu allegazzjonijiet irrakkontati lix-xhud mit-tifel jew minn professjonisti oħra. Borg ma qaletx li kienet rat l-inċidenti b’għajnejha u x-xhieda tagħha ma kinitx tammonta għal sejba ġudizzjarja li Bonavia wettqet reat. L-allegazzjonijiet ġew ikkontestati bil-qawwa mill-avukata tal-omm matul is-seduta.
Id-dokumenti tal-Qorti juru li l-każ kien diġà mdawwar b’allegazzjonijiet serji u opposti, proċeduri fil-Qorti tal-Familja, rapporti lill-Pulizija, interventi mill-ħarsien tat-tfal u inkjesta maġisterjali dwar allegazzjonijiet preċedenti relatati mal-missier u l-familja paterna.
L-allegazzjonijiet kollha msemmija f’dan l-artiklu jibqgħu allegazzjonijiet sakemm ma jkunx indikat b’mod ċar li l-Qorti waslet għal sejba speċifika. Id-dokumenti eżaminati ma jiddeterminawx il-ħtija jew l-innoċenza kriminali ta’ xi persuna.
Ix-xhieda ta’ Lara Borg
Borg dehret bħala xhud fi proċeduri bejn Mark Terence Agius u Lorraine Bonavia. Hija qalet li kienet ilha taħdem bħala social worker għal kważi seba’ snin u li kienet tifforma parti mis-sezzjoni tal-intake tad-Direttorat għall-Ħarsien tat-Tfal.
Spjegat li xogħolha kien jinkludi li tirċievi rapporti, tiġbor informazzjoni preliminari u tevalwa jekk kienx hemm tħassib li kien jeħtieġ intervent jew aktar segwitu.
Borg qalet li l-involviment tad-Direttorat f’dan il-każ kien beda wara rapport li wasal f’Awwissu 2023. Dak ir-rapport kien jirrigwarda allegazzjonijiet serji magħmula minn Bonavia kontra missier it-tifel.
Minħabba n-natura tal-allegazzjonijiet, kienet infetħet inkjesta maġisterjali. Borg spjegat li l-funzjoni tad-Direttorat ma kinitx li jieħu post il-Pulizija jew il-maġistrat inkwirenti, iżda li jivvaluta l-benesseri u s-sigurtà tat-tifel.
Is-seduta tal-11 ta’ Ġunju, iżda, iffukat b’mod estensiv fuq rapporti aktar reċenti dwar allegat trattament tat-tifel minn ommu.
Ir-rapporti mill-iskola
Borg qalet li f’Marzu 2026 id-Direttorat irċieva informazzjoni mill-iskola tat-tifel u minn professjonisti oħra.
Skont ix-xhieda tagħha, membri tal-istaff tal-iskola kienu rrappurtaw li t-tifel għamel dikjarazzjonijiet dwar allegat trattament fiżiku min-naħa ta’ ommu.
Fost l-inċidenti msemmija kien hemm allegazzjoni li t-tifel kien bil-mod waqt li kien qed jagħmel xi ħaġa d-dar, ġie mbuttat mal-art u ntlaqat b’subgħajn ommu, b’mod li allegatament ħallielu tbenġil.
Borg qalet li l-verżjoni kienet konsistenti ma’ informazzjoni oħra li kienet semgħet mingħand it-tifel.
Hija xehdet ukoll li professjonista fl-iskola kienet sabet lit-tifel imdejjaq jew jibki u staqsietu x’kien ġara.
Borg irreferiet għal inċident ieħor marbut ma’ attività tal-pizza fl-iskola, qabel il-Karnival. Skont ir-rakkont tagħha, it-tifel ma kienx kiel il-pizza kollha u aktar tard allegatament qal li ommu kienet irrabjat miegħu u aġixxiet fiżikament fil-konfront tiegħu.
F’inċident ieħor, Borg qalet li t-tifel kien allegatament iddeskriva kif ommu tatu daqqa ta’ ħarta f’wiċċu, b’imnieħru jaħbat mal-mejda u jibda ħiereġ id-demm. Skont ix-xhieda, l-omm imbagħad tatu tissue.
Borg fakkret ukoll lit-tifel jgħid li ommu kienet ta’ spiss irrabjata u li xtaq li d-daqqiet jieqfu.
L-avukata ta’ Bonavia, Dr Nadya Fiott, oġġezzjonat waqt is-seduta u sostniet li Borg kienet qed tinterpreta dak li qal it-tifel minflok tirrepeti kliemu b’mod preċiż.
Il-Qorti ppermettiet lix-xhud tkompli, iżda kellha tintervjeni diversi drabi hekk kif l-iskambji bejn l-avukati saru aktar tensjonati.
Iż-żjara fl-iskola
Borg qalet li marret personalment fl-iskola u tkellmet mat-tifel wara li waslu r-rapporti.
Hija spjegat li l-informazzjoni mill-iskola kienet importanti għax ma kinitx sempliċement allegazzjoni li ġejja minn wieħed mill-ġenituri. Il-ħaddiema tal-iskola kellhom kuntatt regolari mat-tifel u setgħu josservaw l-imġiba u l-istat emozzjonali tiegħu.
Madankollu, ix-xhieda ma tindikax li l-membri tal-istaff raw b’għajnejhom l-allegati inċidenti ġewwa d-dar. Huma rrappurtaw dak li allegatament qal it-tifel u l-mod kif deher emozzjonalment.
Borg insistiet li rapporti minn professjonisti ma setgħux jiġu injorati, anke jekk il-ġenituri kienu involuti f’kunflitt legali qawwi.
Il-pożizzjoni tagħha kienet li d-Direttorat kellu dmir jevalwa kull tħassib dwar is-sigurtà tat-tifel, irrispettivament minn min mill-ġenituri kien is-suġġett tar-rapport.
Fl-istess waqt, Borg ma ppreżentatx investigazzjoni konkluża jew sejba professjonali finali li kienet tikkonferma l-allegazzjonijiet kontra Bonavia.
Il-laqgħa proposta mal-omm
Parti sostanzjali mix-xhieda kienet tikkonċerna tentattivi biex id-Direttorat jiltaqa’ ma’ Bonavia.
Borg qalet li riedet lill-omm tattendi laqgħa fl-uffiċini tad-Direttorat sabiex tiġi infurmata dwar ir-rapport, tagħti l-verżjoni tagħha u tipparteċipa fil-proċess ta’ assessjar.
Skont Borg, Bonavia ma riditx tattendi mingħajr ma tingħata minn qabel aktar informazzjoni dwar is-suġġett tal-laqgħa.
Borg sostniet li, minħabba s-serjetà u l-kunfidenzjalità tal-każ, ma kienx xieraq li d-dettalji kollha jiġu diskussi permezz ta’ telefonata jew messaġġi fuq WhatsApp.
Il-pożizzjoni tagħha kienet li Bonavia kienet se tingħata briefing xieraq matul laqgħa formali.
Il-komunikazzjoni kompliet tiddeterjora meta l-avukata ta’ Bonavia bdiet tikkomunika direttament ma’ Borg.
Il-possibbiltà ta’ assistenza mill-Pulizija
Borg qalet lill-Qorti li d-Direttorat seta’ jitlob l-assistenza tal-Pulizija jekk ġenitur jonqos milli jikkoopera ma’ proċess meqjus neċessarju għall-protezzjoni ta’ minuri.
Hija spjegat li l-intervent tal-ħarsien tat-tfal ma kienx dejjem proċess volontarju meta l-professjonisti jqisu li jista’ jkun hemm riskju għal tifel.
Ir-referenza għall-Pulizija kienet waħda mill-aktar partijiet ikkontestati tax-xhieda.
Fiott ċaħdet is-suġġeriment li l-klijenta tagħha kienet sempliċement qed tirrifjuta li tikkoopera. Hija sostniet li Bonavia kienet qed titlob informazzjoni dwar il-bażi legali tal-laqgħa, is-suġġett li kellu jiġi diskuss u għaliex kien qed jissemma l-involviment tal-Pulizija qabel ma ngħatat informazzjoni adegwata.
Borg ippreżentat il-laqgħa bħala pass meħtieġ ta’ protezzjoni tat-tfal li kien qed jiġi ostakolat jew imdewwem.
L-avukata ta’ Bonavia, min-naħa l-oħra, ippreżentat lill-klijenta tagħha bħala omm li kienet qed titlob trasparenza u spjegazzjoni legali qabel ma tattendi laqgħa li magħha kienet qed tintrabat il-possibbiltà ta’ intervent mill-Pulizija.
Il-Qorti ma waslitx għal deċiżjoni finali dwar din il-kontroversja waqt ix-xhieda ta’ Borg.
Il-messaġġi fuq WhatsApp
Matul is-seduta ġew diskussi u parzjalment moqrija messaġġi bejn Borg u Fiott.
Skont dak li nqara fil-Qorti, Fiott introduċiet ruħha bħala l-avukata ta’ Bonavia u staqsiet għaliex il-klijenta tagħha kienet qed tintalab tattendi laqgħa mingħajr ma kienet ġiet infurmata b’mod suffiċjenti dwar ir-raġuni.
Hija talbet spjegazzjoni tal-bażi legali għall-pożizzjoni tad-Direttorat u aktar tagħrif dwar in-natura tar-rapport.
Borg wieġbet li qatt ma kienet irrifjutat li tinforma lil Bonavia.
Hija qalet li l-każ ma kienx adattat għal diskussjoni bit-telefon jew permezz ta’ messaġġi u li kellu jiġi organizzat appuntament fl-uffiċini, fejn l-informazzjoni setgħet tingħata b’mod professjonali.
Borg talbet ukoll lill-avukata tinkoraġġixxi lill-klijenta tagħha tikkoopera sabiex il-proċess ikun jista’ jimxi malajr u jiġu evitati passi oħra.
Fiott kompliet titlob kjarifika u insistiet li l-komunikazzjoni ssir bil-miktub.
Hija qajmet ukoll mistoqsijiet dwar x’azzjoni kienet ittieħdet fuq ir-rapporti serji li Bonavia kienet għamlet snin qabel dwar il-missier tat-tifel.
Fiott argumentat li parti mill-korrispondenza kienet qed tiġi ppreżentata barra mill-kuntest u insistiet li kellhom jitqiesu l-messaġġi kollha.
Kunfidenzjalità u protezzjoni tad-data
Borg iddefendiet il-mod kif ikkomunikat billi rreferiet għall-obbligi ta’ kunfidenzjalità professjonali u protezzjoni tad-data.
Hija qalet li professjonisti fil-ħarsien tat-tfal kienu legalment ristretti fil-mod kif setgħu jipproċessaw u jittrażmettu informazzjoni sensittiva dwar minuri.
Waqt ix-xhieda, irreferiet għal-liġi dwar il-protezzjoni tal-minuri u għall-obbligi marbuta mal-kunfidenzjalità, l-iżvelar elettroniku ta’ informazzjoni u l-protezzjoni kontra pproċessar jew aċċess mhux awtorizzat.
Il-pożizzjoni tagħha ma kinitx li Bonavia ma kellhiex dritt tkun taf x’kien qed jiġi allegat.
Borg qalet li l-informazzjoni kellha tingħata permezz ta’ proċess formali u professjonali.
Fiott ikkontestat jekk dawn l-obbligi kinux jiġġustifikaw li l-omm tintalab tattendi mingħajr ma tingħata minn qabel informazzjoni suffiċjenti dwar l-għan tal-laqgħa.
L-iskambju juri nuqqas profond ta’ fiduċja bejn iż-żewġ naħat. Id-Direttorat sostna li l-kunfidenzjalità kienet tirrikjedi laqgħa formali, filwaqt li l-avukata tal-omm argumentat li l-klijenta tagħha kienet qed tintalab tattendi mingħajr trasparenza adegwata.
Il-kuntatt mal-missier
Borg qalet li kienet ukoll ikkomunikat ma’ missier it-tifel, Mark Terence Agius.
Hija ddeskrivietu bħala kooperattiv u qalet li l-komunikazzjoni miegħu kienet aktar faċli.
Skont ix-xhieda tagħha, Agius esprima tħassib dwar ibnu, ried li r-rapporti jiġu investigati u staqsa x’seta’ jagħmel peress li dak iż-żmien ma kellux aċċess għat-tifel.
Borg qalet ukoll li l-missier esprima tħassib dwar l-istabbiltà mentali ta’ Bonavia.
Dan kien tħassib attribwit lill-missier u mhux konklużjoni medika indipendenti ppreżentata fil-Qorti.
Id-differenza bejn il-komunikazzjoni tad-Direttorat mal-missier u dik mal-omm saret punt ieħor ta’ kontestazzjoni.
Borg ċaħdet li kienet favur il-missier jew li ttrattat lil Bonavia b’mod inġust. Hija qalet li kull ġenitur ġie avviċinat skont iċ-ċirkostanzi u l-informazzjoni disponibbli.
Allegazzjonijiet preċedenti kontra l-missier
L-allegazzjonijiet dwar l-omm ma kinux l-ewwel tħassib serju relatat mat-tifel.
Dokumenti tal-Qorti juru li Bonavia kienet għamlet rapport mal-Pulizija fis-27 ta’ Awwissu 2023 dwar allegat reat sesswali kontra binha mill-missier.
Minħabba n-natura serja tal-allegazzjonijiet, il-Pulizija fetħet inkjesta maġisterjali bin-numru 569/2023.
L-inkjesta kienet inizjalment fdata lill-Maġistrat Lara Lanfranco u aktar tard għaddiet għand il-Maġistrat Joseph Mifsud.
Proċess verbal ta’ seba’ paġni juri li l-inkjesta eżaminat allegazzjonijiet ta’ atti indiċenti fuq it-tifel, li dak iż-żmien kellu ħames snin.
Espert li analizzat filmat tat-tifel esprimiet tħassib dwar il-mod kif saru l-mistoqsijiet, l-istat emozzjonali tat-tifel u l-possibbiltà ta’ influwenza jew mistoqsijiet suġġestivi.
L-espert ma kkonkludietx li l-allegazzjonijiet kienu foloz. Hija enfasizzat l-inċertezza u rrakkomandat li tinkiseb ukoll il-verżjoni tal-missier sabiex ir-relazzjoni tiegħu mat-tifel tkun tista’ tiġi evalwata aħjar.
Id-dokument jgħid ukoll li ċerti recordings ma kinux ġew inseriti inizjalment fil-proċess tal-inkjesta. Aktar tard, il-Pulizija kkonfermat li kien hemm filmati awtentiċi, kontinwi u mhux editjati.
Fil-konklużjoni tiegħu, il-Maġistrat Mifsud bagħat is-sejbiet lill-Pulizija Eżekuttiva u talabha tqis il-konklużjonijiet tal-esperti, tkompli bl-investigazzjonijiet u tieħu l-passi kollha li tqis meħtieġa.
Il-proċess verbal ma kienx sejba ta’ ħtija kontra l-missier. Fl-istess waqt, ma kienx konklużjoni li ma kienx hemm aktar x’jiġi investigat.
L-isfida kontra l-Pulizija
Bonavia aktar tard ressqet sfida quddiem il-Qorti sabiex il-Kummissarju tal-Pulizija jiġi ordnat joħroġ akkużi kontra Mark Terence Agius u tliet membri oħra tal-familja tiegħu.
Is-sentenza ngħatat fit-8 ta’ Lulju 2026 mill-Maġistrat Nadine Sant Lia, wara l-għajbien ta’ Bonavia u binha.
Fir-rikors tagħha, Bonavia allegat li l-Pulizija kienet naqset milli taġixxi fuq ir-rapporti u l-kwereli tagħha, minkejja li fil-fehma tagħha kien hemm biżżejjed materjal prima facie biex jinħarġu akkużi.
Hija allegat nuqqas ta’ fiduċja fil-Pulizija, preġudizzju kontriha u kontra binha, tentattivi biex il-verżjoni tat-tifel tiġi skreditata u protezzjoni tal-persuni msemmija fir-rapporti tagħha.
Il-Kummissarju tal-Pulizija ċaħad dawn l-allegazzjonijiet u argumenta li kienet ittieħdet azzjoni, fostha l-ftuħ tal-inkjesta maġisterjali.
Il-Pulizija qalet ukoll li kienet ippruvat torganizza intervista forensika mat-tifel fid-Dar tat-Tfal.
Skont il-verżjoni tal-Kummissarju, l-intervista ma saritx wara li Bonavia insistiet li hi u l-avukata tagħha jkunu preżenti, filwaqt li l-amministrazzjoni tad-Dar tat-Tfal qieset li t-tifel kellu jiġi intervistat waħdu biex jiġi evitat ir-riskju ta’ influwenza jew kontaminazzjoni tax-xhieda tiegħu.
Din kienet il-verżjoni ppreżentata mill-Kummissarju tal-Pulizija u ma għandhiex tiġi trattata awtomatikament bħala sejba fattwali indipendenti tal-Qorti.
X'iddeċidiet il-Qorti
Is-sentenza tat-8 ta’ Lulju ma ddikjaratx lill-persuni msemmija fil-kwereli innoċenti.
Proċedura ta’ sfida mhijiex proċess kriminali. Il-Qorti kellha tiddeċiedi jekk kienx hemm biżżejjed materjal prima facie sabiex tordna l-bidu ta’ proċeduri kriminali.
Il-Maġistrat Sant Lia ddeċidiet li parti mill-allegazzjonijiet kienet tirrigwarda reati li għalihom id-deċiżjoni dwar jekk issirx prosekuzzjoni kienet tappartjeni lill-Avukat Ġenerali u mhux lill-Kummissarju tal-Pulizija.
Għalhekk, il-Qorti tal-Maġistrati qalet li ma kellhiex kompetenza tiddeċiedi dawk il-partijiet u ordnat li l-atti jiġu nnotifikati lill-Avukat Ġenerali.
Fir-rigward tal-allegazzjonijiet l-oħra li setgħet teżamina, il-Qorti sabet li l-materjal ma laħaqx il-livell prima facie meħtieġ biex jiġu ordnati proċeduri kriminali kontra Mark Terence Agius, Marius Agius, Maria Consolata Agius u Jacqueline Agius.
Is-sentenza tat importanza lix-xhieda mogħtija direttament mit-tifel fil-15 ta’ April 2026.
Il-Qorti osservat li t-tifel iddeskriva episodji li fihom ħassu intimidat, skomdu jew beżgħan madwar membri tal-familja paterna.
Madankollu, ikkonkludiet li, anke jekk ir-rakkonti tiegħu jiġu aċċettati, il-provi ma kinux jissodisfaw l-elementi legali meħtieġa għar-reati speċifiċi msemmija fil-kwereli.
Il-Qorti enfasizzat li ma kinitx qed tiddeċiedi dwar il-ħtija jew l-innoċenza ta’ dawk imsemmija. Kienet qed tiddeċiedi biss jekk il-materjal quddiemha kienx jiġġustifika l-bidu ta’ proċeduri kriminali.
Żewġ narrattivi opposti
Id-dokumenti juru żewġ narrattivi paralleli u opposti.
F’waħda minnhom, Bonavia allegat li binha kien ġie abbużat mill-missier u minn membri tal-familja paterna. Inkjesta maġisterjali eżaminat dawn l-allegazzjonijiet, qajmet tħassib dwar il-mod kif it-tifel kien ġie mistoqsi u mbagħad bagħtet il-konklużjonijiet lill-Pulizija sabiex tkompli tinvestiga.
Fin-narrattiva l-oħra, id-Direttorat għall-Ħarsien tat-Tfal irċieva rapporti aktar reċenti li kienu jallegaw trattament fiżiku tat-tifel minn ommu.
Is-social workers bdew jevalwaw dawk ir-rapporti, iżda l-komunikazzjoni bejn id-Direttorat, Bonavia u l-avukata tagħha ddeterjorat minħabba tilwim dwar il-kunfidenzjalità, l-informazzjoni li kellha tingħata u l-possibbiltà ta’ assistenza mill-Pulizija.
L-ebda waħda minn dawn iż-żewġ narrattivi ma tista’ tiġi ppreżentata bħala fatt stabbilit.
Ir-rekord dokumentarju juri allegazzjonijiet, kontroallegazzjonijiet u tħassib professjonali. Juri wkoll tifel żgħir fiċ-ċentru ta’ kunflitt familjari u istituzzjonali intens.
L-aħħar seduta qabel l-għajbien
Il-ħin tax-xhieda ta’ Borg jagħti lis-seduta sinifikat partikolari.
Fil-11 ta’ Ġunju, social worker qalet lill-Qorti li d-Direttorat kien qed isegwi rapporti dwar il-benesseri tat-tifel u kien qed jiffaċċja diffikultajiet biex jikseb il-kooperazzjoni tal-omm skont il-proċeduri tiegħu.
Ftit sigħat wara, Bonavia u binha ma baqgħux jidhru.
Mistoqsijiet li għadhom mingħajr tweġiba
Il-każ iħalli mistoqsija importanti:
Fejn jinsab it-tifel ta' 8 snin, Khyl?
L-avukata ta’ Bonavia tibgħat stqarrija
Wara l-pubblikazzjoni ta’ dan l-artiklu, l-avukat ta’ Bonavia, Nadya Fiott, bagħtet stqarrija li fiha kkontestat il-verżjoni tal-fatti dwar il-proċeduri fil-Qorti tal-Familja fil-11 ta’ Ġunju. Fiott sostniet li d-digriet li ttrasferixxa l-kura tat-tifel f’idejn missieru nħareġ wara x-xhieda ta’ Lara Borg u qabel ma d-difiża kellha l-opportunità li twieġeb bis-sħiħ jew li t-tifel jinstema’ mill-Qorti.
Fiott kompliet issostni li tneħħiet mis-sala tal-qorti qabel ma ngħata d-digriet, u b’hekk Bonavia spiċċat mingħajr rappreżentanza legali f’dak l-istadju tal-proċeduri. Skont Fiott, it-tifel kien esprima b’mod konsistenti biża’ minn missieru u ripetutament qal li “ried imur il-ġenna” għax ħadd ma jifhmu. Hija sostniet ukoll li, wara li infurmat lit-tifel dwar ix-xhieda ta’ Borg, huwa ċaħad li qatt għamel id-dikjarazzjonijiet li ġew attribwiti lilu fil-qorti. Dawn l-allegazzjonijiet saru fl-istqarrija tal-avukat.
Fiott ikkontestat ukoll l-istatus professjonali ta’ Lara Borg, peress li hija ma kinitx elenkata bħala ħaddiema soċjali liċenzjata taħt l-Att dwar il-Professjoni tal-Ħidma Soċjali (Social Work Profession Act) u, għalhekk, ma kellhiex tippreżenta ruħha bħala ħaddiema soċjali professjonali. Din il-kwistjoni tqajmet quddiem il-Qorti tal-Familja waqt seduta sussegwenti fil-25 ta’ Ġunju 2026.
L-avukati Veronique Dalli u Dean Hili qed jirrappreżentaw lill-missier tat-tifel.
.png)
