Malta rreġistrat l-ogħla livell ta’ perċezzjoni ta’ korruzzjoni fl-Unjoni Ewropea fost uffiċjali responsabbli mill-ħruġ ta’ permessi tal-bini, skont l-aħħar stħarriġ Speċjali tal-Eurobarometer dwar il-korruzzjoni.
Ir-riżultati juru li 67% tal-Maltin jemmnu li l-korruzzjoni hija mifruxa fost l-uffiċjali involuti fil-proċess tal-permessi tal-bini. Din iċ-ċifra hija kważi d-doppju tal-medja Ewropea ta’ 36% u tirrappreżenta żieda ta’ disa’ punti perċentwali meta mqabbla mal-istħarriġ li sar fl-2025.
Dan ipoġġi lil Malta fl-ewwel post fost il-pajjiżi tal-Unjoni Ewropea f’din il-kategorija, f’qasam li ilu għal snin sħaħ fiċ-ċentru ta’ kontroversji relatati mal-ippjanar u l-iżvilupp.
Madankollu, it-tħassib dwar il-korruzzjoni ma jieqafx biss fil-qasam tal-kostruzzjoni u l-ippjanar.
Skont l-istess stħarriġ, 59% tal-Maltin jemmnu li l-korruzzjoni hija mifruxa fil-proċess tal-għoti ta’ tenders pubbliċi, meta mqabbel ma’ medja Ewropea ta’ 39%.
Barra minn hekk, aktar minn nofs dawk mistħarrġa, 52%, qalu li jemmnu li teżisti korruzzjoni fil-ħruġ tal-permessi tan-negozju, kważi d-doppju tal-medja Ewropea ta’ 28%.
Tħassib dwar il-qrati u l-istituzzjonijiet pubbliċi
L-istħarriġ juri wkoll livell għoli ta’ sfiduċja lejn diversi istituzzjonijiet pubbliċi.
Madwar 38% tal-Maltin jemmnu li l-korruzzjoni hija mifruxa fil-qrati, aktar mid-doppju tal-medja Ewropea ta’ 18%.
Bl-istess mod, 34% qalu li jemmnu li teżisti korruzzjoni fis-servizz tal-prosekuzzjoni pubblika, meta mqabbel ma’ medja Ewropea ta’ 15%.
Livelli għoljin ta’ tħassib ġew irreġistrati wkoll fil-qasam tas-sigurtà soċjali u l-benefiċċji soċjali, fejn 43% tal-Maltin qalu li jqisu l-korruzzjoni bħala problema mifruxa. Din iċ-ċifra hija kważi tliet darbiet ogħla mill-medja Ewropea ta’ 15%.
Fis-settur edukattiv, 31% tal-parteċipanti Maltin esprimew l-istess fehma, meta mqabbla ma’ medja Ewropea ta’ 13%.
L-istħarriġ juri wkoll li 65% tal-Maltin iqisu lill-partiti politiċi bħala milquta mill-korruzzjoni, filwaqt li 39% qalu l-istess dwar il-pulizija u l-awtoritajiet doganali.
Malta fost l-agħar pajjiżi għall-esperjenza diretta tal-korruzzjoni
L-Eurobarometer jindika li l-problema mhijiex limitata biss għall-perċezzjoni.
Filwaqt li madwar l-Unjoni Ewropea 5% biss taċ-ċittadini qalu li kienu esperjenzaw jew raw każ ta’ korruzzjoni matul l-aħħar 12-il xahar, f’Malta din iċ-ċifra titla’ għal 14%.
Dan ipoġġi lil Malta fl-ewwel post flimkien mal-Bulgarija fost il-pajjiżi kollha tal-Unjoni Ewropea.
Barra minn hekk, iċ-ċifra Maltija tirrappreżenta żieda ta’ ħames punti perċentwali fuq is-sena ta’ qabel, l-akbar żieda rreġistrata fost l-Istati Membri.
L-istħarriġ sab ukoll li kważi wieħed minn kull erba’ Maltin, jiġifieri 23%, qal li jaf personalment lil xi ħadd li jieħu jew li ħa tixħim. Din hija t-tielet l-ogħla rata fl-Unjoni Ewropea.
Żieda fit-twemmin li l-korruzzjoni qed tikber
Il-maġġoranza assoluta tal-Maltin għadhom iqisu l-korruzzjoni bħala problema serja fil-pajjiż.
Madwar 87% ta’ dawk mistħarrġa qalu li l-korruzzjoni hija mifruxa f’Malta, li jagħmel lill-pajjiż il-ħames l-agħar fl-Unjoni Ewropea fuq dan l-indikatur.
Fl-istess waqt, 66% qalu li jemmnu li l-korruzzjoni żdiedet matul l-aħħar tliet snin, ferm ogħla mill-medja Ewropea ta’ 48%.
Partikolarment sinifikanti huma r-riżultati relatati mar-relazzjoni bejn il-politika u n-negozju.
Sa 88% tal-Maltin qablu li rabtiet mill-qrib wisq bejn politiċi u interessi kummerċjali jikkontribwixxu għall-korruzzjoni. Din hija t-tielet l-ogħla rata fl-Unjoni Ewropea, wara l-Greċja u Ċipru.
Fiduċja dgħajfa fl-isforzi kontra l-korruzzjoni
Ir-riżultati juru wkoll nuqqas qawwi ta’ fiduċja fil-kapaċità tal-istituzzjonijiet biex jindirizzaw il-korruzzjoni.
Erbgħa minn kull ħames Maltin, jew 80%, qalu li każijiet ta’ korruzzjoni li jinvolvu persuni f’karigi għolja mhux qed jiġu investigati jew imħarrka b’mod adegwat.
Din kienet l-akbar żieda fid-diżappunt irreġistrata fost il-pajjiżi kollha tal-Unjoni Ewropea meta mqabbla mas-sena preċedenti.
Fl-istess waqt, 25% biss ta’ dawk mistħarrġa qalu li jemmnu li biżżejjed każijiet ta’ korruzzjoni jwasslu għal kundanni sabiex jiskoraġġixxu lil oħrajn milli jwettqu reati simili.
Din iċ-ċifra naqset b’seba’ punti perċentwali fuq sena.
Aktar inkwetanti huwa l-fatt li 12% biss tal-Maltin qalu li għandhom fiduċja fis-sistema ġudizzjarja biex tittratta b’mod effettiv rapporti ta’ korruzzjoni.
L-istess livell ta’ fiduċja ġie rreġistrat fir-rigward tal-organizzazzjonijiet mhux governattivi, wara l-akbar tnaqqis fil-fiduċja osservat fost il-pajjiżi kollha tal-UE.
Il-biża’ mir-ritaljazzjoni tibqa’ ostaklu
L-istħarriġ jindika wkoll li ħafna persuni għadhom jibżgħu jirrapportaw każijiet ta’ korruzzjoni.
Madwar 42% tal-Maltin qalu li l-biża’ minn ritaljazzjoni jew nuqqas ta’ protezzjoni adegwata huwa wieħed mir-raġunijiet ewlenin għaliex persuni ma jirrappurtawx korruzzjoni.
Din hija t-tieni l-ogħla rata fl-Unjoni Ewropea wara Ċipru.
Fl-istess waqt, 28% qablu mal-istqarrija li “kulħadd jaf bil-korruzzjoni iżda ħadd ma jirrapportaha”, żieda ta’ tmien punti perċentwali fuq l-istħarriġ preċedenti.
L-istħarriġ tal-Eurobarometer sar bejn Frar u Marzu tal-2026 u kien ibbażat fuq intervisti ma’ 518-il persuna f’Malta.