Editorjal | 17 ta’ Frar 2008 Nr 68

Id-dritt tal-vot

L-elezzjoni tat-8 ta’ Marzu hi kapitlu ġdid fl-istorja qasira ta’ dan in-nazzjon minn mindu ħa rajh f’idejh fl-1964.
Din se tkun l-ewwel darba li l-poplu Malti hu msejjaħ biex jixħet il-vot tiegħu biex jagħżel ir-rappreżentanti tiegħu minn meta pajjiżna ssieħeb fl-Unjoni Ewropea.
Għall-ewwel darba mill-1996 l-għażla quddiem l-elettorat mhix imxekkla minn kwistjonijiet nazzjonali li jissuperaw kull kunsiderazzjoni oħra.
Din id-darba l-għażla hi bejn il-viżjoni differenti tas-soċjetà li qed jippreżentaw l-erba’ partiti politiċi ewlenin. L-għażla hi bejn dak li qed jipproponu l-partiti dwar kif se tkun ir-relazzjoni bejn l-Istat u ċ-ċittadin. L-għażla hi bejn il-programm ekonomiku li qed iressqu quddiem in-nies l-erba’ partiti u l-mod kif iħarsu lejn it-tħaddim tas-suq ħieles.
M’aħniex se ngħidu lill-qarrejja x’jagħmlu bil-vot tagħhom. Minflok se nippruvaw ngħinuhom jifhmu l-erba’ toroq li qed jippreżentawlhom il-partiti biex l-għażla aħħarija tkun waħda infurmata u fl-aħjar interess tagħhom u tal-pajjiż.
Madankollu hemm sitt punti li nħossu li huma importanti u li għandhom jiggwidaw il-klassi politika f’din il-kampanja elettorali.
1. Pajjiż demokratiku ma jfittixx biss dak li jaqbel għall-maġġoranza iżda jħares ukoll id-drittijiet tal-minoranzi b’mod sħiħ. F’dan il-kuntest irridu naraw politika li tirrikonoxxi relazzjonijiet familjarji li mhumiex tradizzjonali, inkluż dawk bejn persuni gay.
2. Pajjiż sekulari jirrispetta d-dritt ta’ l-individwu li jipprattika t-twemmin li jixtieq hu. Madankollu l-Istat m’għandux jiġbed il-ħbula ta’ xi reliġjon. F’dan il-kuntest nixtiequ naraw bidla fil-ftehim li kien sar bejn l-Istat Malti u l-Vatikan fl-1995 fejn iż-żwieġ bil-Knisja u t-tribunali ekklesjastiċi tpoġġew fuq l-istess livell taż-żwieġ ċivili u l-qrati.
3. Pajjiż dinjituż jaħdem biex ħadd ma jibqa’ lura. F’dan
il-kuntest nixtiequ naraw sistema edukattiva inklussiva li ma tibqax iffukata biss fuq l-eżamijiet fl-aħħar tas-sitt sena tal-primarja. Nemmnu li t-tfal għandhom id-dritt għal edukazzjoni sħiħa li tgħinhom ikunu ċittadini kritiċi, kapaċi u kreattivi.
4. Pajjiż modern ifisser li l-partiti politiċi jkunu trasparenti fit-tħaddim ta’ ħwejjiġhom. F’dan il-kuntest nixtiequ naraw trasparenza sħiħa fil-mod ta’ kif inhuma iffinanzjati, b’regoli ċari li jiddeterminaw min u kemm għandhom jingħataw donazzjonijiet.
5. Pajjiż ħieles irid ikollu ċittadini ħielsa. F’dan il-kuntest nixtiequ naraw impenn ċar biex il-faqar f’dan il-pajjiż jinqered darba għal dejjem b’miżuri soċjali li jemanċipaw lill-individwu u deċiżjonijiet ekonomiċi li jkattru l-impjiegi fissi.
6. Pajjiż serju jimmira għal kwalità ta’ ħajja aħjar. F’dan il-kuntest nemmnu li l-kwalità tal-għajxien għandha titkejjel ukoll bl-ammont ta’ ħin ħieles li jistgħu jgawdu l-familji u l-ispazji miftuħa fejn it-tfal ikunu jistgħu jimirħu mingħajr perikli.