ILLUM

Carmelo Mifsud Bonnici | 23 ta’ Diċembru 2007 Nr 60

1. Dan l-aħħar qrajt dawn il-kliem li ħassejt li għandhom jingħataw ċertu ħsieb : “In occidente, da almeno tre secoli a questa parte, la politica è un attività a se stante, separata perfino sul piano etico da ogni altra manifestazione e attività umana. In altre epoche e in altre culture non è stato, e tuttora non è così. Nel mondo islamico per esempio, non è mai stata operata, nè concettualmente nè nella pratica, una separazione fra religione e politica, fra precetto divino e leggi dello Stato, fra peccato e delitto.” Jekk u safejn dan huwa fil-fatt minnu jitolbu verament riflessjoni f’dan is-seklu. Ħafna drabi aħna d-demokristjani wkoll, għalkemm nitilqu naħsbu bil-kunċett li huwa fundamentali li r-reliġjon u l-Istat huma separati minn xulxin, però dan jista’ jkun li tant estendejnieh li wassalna ruħna fuq fruntieri ta’ firda żejda. Jista’ jkun li fridna mhux biss l-istituzzjonijiet imma nitħajru nifirdu wkoll il-prinċipji. Kemm dan huwa kollu minnu ma nafx, imma xtaqt inqajjem numru ta’ punti.

2. Ovvjament din is-separazzjoni kienet, fil-bidu, neċessarja għal dawk li riedu li jkun hemm ħidma politika nisranija li ma tiġix imħallta jew imxebbħa ma’ dik tal-Knisja. Hemm f’din id-direzzjoni parti mill-istorja politika Ewropea li mhux se nirrepeti, iżda li nagħmel biss aċċenn għaliha. Però rridu naċċettaw li forsi tlaqna wisq fuq it-triq tal-firda li wasalna u pparteċipajna aħna wkoll fi proċess ta’ sekularizzazzjoni li ma ridniex u li ma nistghux nikkontrollaw. Ir-riżultat qiegħed jidher li m’hemmx wisq distinzjoni fih bejn il-ħidma politika fis-soċjetà tal-bniedem nisrani minn dak li m’huwiex. Anzi, biex forsi niġu aċċettati iktar, hemm min telaq fuq it-triq li jinsa l-iskop u l-egħruq li minnhom nispiraw irwieħna. Biex jaċċettawna għażilna li nsiru differenti milli aħna.

3. Il-problema li qisha taħrabilna l-ħin kollu minn idejna u qisha ma tridx tidentifika ruħha qegħda fil-fatt li, ħafna drabi, rridu nagħmlu minn kliem Sidna Ġesù Kristu kif rapportati fit-Testment il-Ġdid, sempliċi messaġġ ta’ valur politiku materjali. Jiġifieri politika kif kien fissirha Macchiavelli jew kif segwew persuni oħra li ħadmu l-linja li aħna ġustament nidentifikaw bħala “materjalizmu”. Il-verità hija ferm iktar kumplessa, fis-sens li titlob mingħandna li nifhmu ħsieb li huwa fir-realtà ferm ikbar minna. Il-messaġġ nisrani huwa ferm iktar minn sempliċi regoli varji li wieħed isostni f’ħidma politika ta’ partit f’sistema elettorali u demokratika. Il-kitba hija indirizzata lejn kull bniedem fil-qalb tiegħu sabiex jifhem s-sens u l-iskop tal-ħajja u jagħmel użu aħjar tal-kundizzjoni umana li jinsab fiha.

4. Ħafna drabi ninnota li hemm disprezz jew sempliċement attitudni li tinjora l-kontenut tiegħu minn dawk li jinsabu fit-triq li jfittxu l-verità. Ta’ dawk li jridu jaslu bl-użu tar-raġuni u li jirrelegaw mill-bidu u lanqas jikkonsidraw dak li jista’ jfisser inkwantu ta’ ħsieb u studju mal-kunċett tal-bniedem li Kristu jwassal l-ħin kollu. Forsi m’huwiex moda. Anzi, hekk hu – li wieħed jerġa’ jara f’iktar profondità u analiżi. It-tendenza f’din it-triq iċċaqalqet xi ftit f’dawn l-ilmijiet stranament bil-ktieb ta’ Dan Brown u minn hemm qamu wkoll kotba oħra li jridu jiddiskutu l-messaġġ nisrani f’termini strettament sekulari. Però dan, minnu nnifsu huwa ċaħda għall-aċċess għall-kotba oriġinali u paraventu li jgħatti d-dawl veru tal-kontenut kollu.

5. Ninnota ħafna drabi li din il-forma ta’ suppervja, jew aħjar awto-aljenazzjoni, ġejja mill-ħsieb li wieħed m’huwiex se jsib soluzzjonijiet għall-problemi eżistenzjali personali u statali ġewwa fih. Hemm il-ħin għall-kitbiet varji però hemm ċaħda milli wieħed jiddedika ftit għal dan il-messaġġ universali. Jista’ jkun, anzi nakkuża ruħi, li numru ta’ drabi hemm biżgħat u aġir fil-linja ta’ ħidma ħażina ta’ kommissjoni u ommissjoni. Dan joħroġ ċar, l-ewwel, għaliex ma nħarsux aħna stess li nwasslu aħjar il-kitbiet verament interessanti u li jċaqilqu lil kull bniedem li jħaddan raġuni, sija jekk hux nisrani (għax aħna wkoll bnedmin tar-raġun) kif ukoll le; it-tieni, għax numru ta’ drabi nidħlu fin-nassa li tant irridu li niġu aċċettati fis-soċjetà (anke jekk din tħaddan ideat differenti) li allura ma nesprimux fis-sħiħ jew noqogħdu lura milli niddikjraw tagħna; u t-tielet, għax numru ta’ drabi l-ħidma politika ta’ kull ġurnata twassal lejn inqas ħin għall-qari fil-fond mill-ilmijiet friski u puri.

6. Il-kwistjoni nisranija, anzi l-isfida, tinsab f’din it-triq – kemm aħna kapaċi nifhmu dan il-messaġġ li meta wieħed jgħixu jieħu minn linji ġodda li jaqbżu u jissuperaw fis-sens u s-sustanza dak li jingħad minn prattiċi politiċi oħra. Hemm il-linja tax-xogħol u tal-produzzjoni tal-“prodott politiku” li hi ħaġa, però hemm linja ferm superjuri li sfortunatament aħna stess noqogħdu lura minnha. Il-kostruzzjoni ta’ proġetti hu parti mill-missjoni tagħna, però dawn jagħmlu iktar ġid jekk ikun hemm ukoll il-kunċett u l-viżjoni li dak li qed jinbena qiegħed jew se jservi ta’ ġid għall-bniedem fid-dinjità tiegħu. Għax dawn miżuri li għandhom jservu lejn bidliet fl-intern tal-bniedem.

7. Meta l-bniedem jirbaħ iktar fl-għarfien tad-dinjità li ħaqqu u li jassigura dik tal-proxxmu tiegħu, il-valur tas-soċjetà jikber. Il-famuża “ċiviltà umana” tikber u tiddependi mhux biss minn kemm aħna kapaċi nibnu proġetti iżda iktar minn dawk li bihom nibnu fil-qalb tal-bnedmin. Nemmen li l-messaġġ nisrani dan jista’ jwasslu ferm aħjar minn ħaddieħor. Wieħed li jiġi traskurat, jew anzi, ikkonsidrat minn lenti li trid tillimitah, iċċekknu flok tarah f’dak li hu u ċioè tnaqqas opportunità. Il-messaġġ kristjan huwa opportunità li qegħda hemm għal kulmin irid u għalhekk jagħmel tajjeb li min irid imaqdar jibda l-ewwel billi jkun ġust lejh u jippruvah fil-ħajja tal-ġurnata.
Nawgura minn qalbi l-Milied it-Tajjeb lilek, Sur Editur, u l-qarrejja numerużi tiegħek.