Editorjal | 23 ta’ Diċembru 2007 Nr 60

Il-kewkba tat-tama

Ix-xena Biblika ta’ Betlem tista’ faċilment terġa’ tinkiteb biex tirrifletti r-realtà tal-lum fejn immigranti li jbaħħru fuq ċattra bl-għan li jsibu l-kenn fil-‘ġenna’ jisimha Ewropa jilmħu d-dawl ta’ tama ġej mill-gżira Maltija.
Filwaqt li nkunu qed infaqqgħu x-xampanja, nieklu d-dundjan u nagħtu l-isbaħ rigali lit-tfal tagħna jkun tajjeb jekk nirriflettu ftit fuq ir-realtà li jgħaddu minnha nies oħra li qed jgħixu fostna taħt it-tined is-sena kollha.
Tista’ tinstema’ bħala xena simplistika u romantika ta’ fenomenu ferm iktar ikkumplikat. Imma mhix. Hi realtà skomda li żdiedet mas-sitwazzjonijiet oħra prekarji li jinsabu fihom familji Maltin.
Ma nistgħux ninjoraw il-fatt li fostna, minkejja l-progress kollu li sar, għad hawn min mhux qed jgħix ħajja diċenti u fost din il-kategorija ta’ nies hemm ukoll l-immigranti.
Nifhmu li influss qawwi ta’ adulti li spiċċaw hawn mingħajr ħjiel ta’ kif jaħdem dan il-pajjiż, u mingħajr ma jistgħu jsostnu lilhom infushom finanzjarjament, jista’ joħloq problemi ekonomiċi u soċjali. Iżda l-appell ta’ din il-gazzetta hu biex dawn il-problemi ma jkunux esaġerati iktar milli fil-fatt huma. L-impenn ta’ l-awtoritajiet għandu jkun biex dawn il-problemi jissolvew fl-aħjar interess tal-pajjiż u bl-ikbar dinjità lejn il-persuni involuti.
L-immigranti li hawn fostna mhumiex is-sors tal-problemi kollha li għandu dan il-pajjiż. Huma nies bit-tlugħ u l-inżul tagħhom, bil-preġji u d-diffetti, b’ħiliet u livelli ta’ edukazzjoni differenti. Hemm minnhom li għandhom dritt ikunu hawn skond liġijiet internazzjonali u oħrajn le.
Jekk irridu nnaqqsu d-dipendenza ta’ dawn in-nies fuq l-għajnuna soċjali biex ma jkunux ta’ piż fuq l-Istat jeħtieġ li nirriformaw kif jingħataw il-permessi tax-xogħol lill-barranin. Min hu refuġjat rikonoxut diġà għandu d-dritt jaħdem. Dan id-dritt għandu jingħata wkoll b’mod awtomatiku lil min għandu status ta’ ħarsien temporanju. Għal dawk li ma ħaqqhomx ikunu hawn skond dawn iż-żewġ kriterji internazzjonali għandu jinstab mezz kif sakemm ikunu hawn Malta jistennew li jintbagħtu lura jinħarġilhom permess temporanju ta’ xogħol li jiġġedded kull ftit xhur.
Jeħtieġ ukoll li l-permessi tax-xogħol għall-barranin jinħarġu mill-Gvern lill-individwi partikolari u mhux lill-kumpaniji. Is-sitwazzjoni preżenti fejn l-applikazzjoni għall-permess tax-xogħol issir mill-kumpaniji qed twassal biex numru ta’ barranin fostna jkunu sfruttati mill-impjegaturi b’detriment għas-suq tax-xogħol kollu kemm hu. Illum barrani jibża’ jirrapporta jekk ikun sfruttat għax min iħaddmu jista’ jwaqqaflu l-permess tax-xogħol u dan jispiċċa deportat.
Jekk id-dħul ta’ l-immigranti fid-dinja tax-xogħol isir b’mod regolat u skond il-liġi allura m’għandniex ikollna problemi kbar. Apparti dan immigrant li jmantni lilu nnifsu bil-ħidma tiegħu għandu iktar dinjità u inqas ċans li jaqa’ fin-nasba tal-faqar u l-kriminalità.
Nemmnu li l-unions għandhom ħafna x’jagħmlu f’din l-għalqa. Jekk verament jixtiequ jipproteġu lill-membri tagħhom minn cheap labour domestiku l-unions jistgħu joħolqu sezzjonijiet fi ħdanhom li jħarsu d-drittijiet ta’ l-immigranti ħalli jonqos ir-riskju ta’ sfruttament.
L-integrazzjoni bil-għaqal u l-edukazzjoni għandhom ikunu ċ-ċwievet li jiftħu l-bibien tat-tolleranza fl-2008.
Is-solitudni
L-anzjani huma fost l-iktar vulnerabbli li jbatu mis-solitudni. Ngħixu f’dinja fejn il-mezzi ta’ komunikazzjoni ġabuna raħal wieħed imma għal ħafna dan l-istat ta’ fatt ma jgħinx biex itaffi mill-ksieħ tas-solitudni.
Sar ħafna biex l-anzjani jkunu integrati aħjar f’soċjetà ikkaratterizzata minn ħajja mgħaġġla. Madankollu dejjem jista’ jsir iktar, speċjalment fuq livell ta’ komunità.
L-anzjani huma parti importanti mit-tessut soċjali u tkun ħasra jekk l-esperjenzi, l-istejjer u l-ħiliet tagħhom jinħlew. Is-solitudni ma tgħinx biex l-anzjani jisfruttaw il-potenzjal kollu tagħhom.
Għalhekk hemm bżonn ta’ programmi fuq livell lokali li jipprovdu l-wens lill-anzjani anki f’mumenti diffiċli bħal-lejl meta s-solitudni taħkem bil-kbir.
Ma nistgħux insemmu l-anzjani u ma nsemmux lil dawk li b’xi mod jaħdmu magħhom. Irridu nroddu ħajr lil kulmin fuq bażi professjoni jew volontarja jindukraw l-anzjani tagħna.
Ix-xogħol tagħhom hu servizz imprezzabbli lejn l-anzjani u l-komunità kollha kemm hi.